Yöresel lezzetlerde hedef coğrafi işaretli ürünlerle katma değeri artırmak

ANTALYA (AA) HATİCE ÖZDEMİR TOSUN Türk Patent ve Marka Kurumu Başkanı Prof. Dr. Habip Asan, Avrupa Birliği Komisyonunda tescilli ürünlerde henüz istenilen ölçüde katma değer oluşturulamadığını belirterek, "Tescil birinci aşama, bundan sonra bu ürünlerin ulusal ve uluslararası markalaşması için projeler hazırlayarak daha fazla katma değer yaratmamız gerekiyor." dedi.

Antalya'da 11'incisi düzenlenen Yöresel Ürünler Fuarı'na (YÖREX) katılan Asan, AA muhabirine, fuarın 13 yılda önemli yol kaydettiğini söyledi.

Coğrafi işaretli ürünler konusunda da Türkiye'nin ciddi mesafe aldığını dile getiren Asan, 15 yıl öncesi ile kıyaslandığında tescilli ürün sayısında 20 kat artış yaşandığını belirtti.

Asan, coğrafi işaret sayısının 921'e ulaştığını ifade ederek, 723 ürünle ilgili de işlemlerin sürdüğünü kaydetti.

"Yöresel lezzetlerin 25 milyar dolarlık katma değer oluşturma potansiyeli var"

Avrupa Birliği Komisyonunda da 7 ürünün coğrafi işaretli olarak tescillendiğini anlatan Asan, işlemleri devam eden 24, başvuruya hazır halde bekleyen 20 ürün bulunduğunu bildirdi.

Asan, coğrafi işaretli ürünlerin katma değerinin yüksek olduğuna işaret ederek, şöyle konuştu:

"AB'de İspanya, Fransa ve İtalya'da yıllık 5060 milyar avroluk bir katma değer yaratılıyor. Ülkemizin de potansiyeli çok çok yüksek. İnşallah bu tür tescillerin uluslararası alanda da artmasıyla daha fazla para kazanmamız mümkün. AB Komisyonunda tescilli ürünlerde henüz istediğimiz katma değeri yaratmış değiliz. Tescil birinci aşama, bundan sonra bu ürünlerin ulusal ve uluslararası markalaşması için projeler hazırlayarak daha fazla katma değer yaratmamız gerekiyor. Türkiye'nin ilk etapta en az 2025 milyar dolarlık bir katma değer yaratma potansiyeli var coğrafi işaretlerden. Bunun çok çok altındayız."

Türkiye'nin dünyada en fazla üretim yaptığı ürünlerde bile istediği katma değeri oluşturamadığına dikkati çeken Asan, daha fazla katma değer için ürünün bilinirliğinin artması gerektiğini vurguladı.

Asan, bunun da markalaşma ile mümkün olacağına işaret ederek, YÖREX'in ürün markalaşmasına önemli katkısının olduğunu belirtti.

"Coğrafi işarette başvurular sivilleşmeli"

Asan, coğrafi işaretler konusunda başvuru yapanların kamu kurumları, belediyeler, ticaret ve sanayi odaları, valilikler olduğunu dile getirerek, artık üretici birliklerinin, üreticilerin bir araya gelip başvuru yapmaları gerektiğini anlattı.

Coğrafi işaret süreci sivilleştiği takdirde denetimin daha doğru yapılacağını ifade eden Asan, "Şu anda ekosistemi oluşturmak için kamu daha fazla rol alıyor, çok da normal ancak bundan sonraki süreçte bu tür başvurular daha fazla üretici birlikleri tarafından yapılmalı hatta kamu kurumlarınca alınan tesciller daha sivil yapılara devredilmeli. Böylece denetimin daha etkili olacağını düşünüyorum. Denetim iyi yapılırsa bunların markalaşması, uluslararası alana taşınması noktasında çok daha başarılı oluruz." diye konuştu.

Asan, bu sayede daha fazla katma değer oluşturulacağını belirterek, "Uluslararası pazarlarda daha fazla coğrafi işaretli ürünün yer alması, Türkiye'nin zenginleşmesine, Türkiye ekonomisinin büyümesine, kişi başına düşen milli gelirin büyümesine çok önemli katkı sağlayacak." dedi.